Grijswatersysteem

Vind een top 10 loodgieter bij jou in de buurt
Uitstekend | 4604 reviews
Uitstekend
4604 reviews op
Deel artikel

Grijswatersysteem: wat is het, hoe werkt het en wat kost het?

Een grijswatersysteem vangt het licht vervuilde water uit je douche, bad en wastafel op, zuivert het en gebruikt het opnieuw voor je toilet, wasmachine of tuin. Zo bespaar je drinkwater, terwijl je gewoontes in huis hetzelfde blijven. In dit artikel lees je wat grijs water precies is, hoe een grijswatersysteem werkt, wat het kost en voor wie het de investering waard is.

In het kort:

  • Grijs water is afvalwater uit douche, bad, wastafel en wasmachine.
  • Een grijswatersysteem zuivert grijs water en hergebruikt het voor andere toepassingen in huis.
  • Bespaar een derde van je drinkwater met een toilet en wasmachine op grijs water.
  • Het kost € 2.000,- tot € 8.000,- om een grijswatersysteem bij je thuis aan te leggen.
  • Een gecertificeerde loodgieter zorgt voor een veilige scheiding tussen drinkwater en grijs water.
Tip! Bekijk de Top 10 loodgieters bij jou in de buurt
zoeken
Grijswatersysteem

Inhoudsopgave

Wat is grijs water?

Grijs water is afvalwater uit je douche, bad, wastafel en wasmachine. Dit water is licht vervuild met zeepresten, haren en huidschilfers, maar bevat geen ontlasting en ziekteverwekkers zoals water uit het toilet. Een grijswatersysteem zuivert grijs water zodat je het kunt hergebruiken voor huishoudelijke toepassingen zoals kleding wassen of het doorspoelen van het toilet. Keukenwater telt technisch ook als grijs water, maar grijswatersystemen laten het meestal weg vanwege vet en etensresten.

Grijs water, zwart water en huishoudwater

De termen rond waterhergebruik lopen vaak door elkaar. Dit zijn de drie begrippen die je het meest tegenkomt:

  • Grijs water: afvalwater uit douche, bad, wastafel en wasmachine.
  • Zwart water: afvalwater uit het toilet, ongeschikt voor zuivering binnenshuis.
  • Huishoudwater: water van lagere kwaliteit dan drinkwater, bedoeld voor bijvoorbeeld toiletspoeling, de tuin of de wasmachine. Denk hierbij aan gezuiverd grijs water, maar ook opgevangen regenwater.

Waarom water hergebruiken?

De gemiddelde Nederlander gebruikt ongeveer 120 tot 130 liter drinkwater per dag. Ongeveer een kwart daarvan verdwijnt in de wc, dagelijks dus meer dan 30 liter per persoon. En om je grote of kleine boodschap weg te spoelen, heb je natuurlijk geen water van drinkkwaliteit nodig.

Een grijswatersysteem geeft je eigen (licht)vervuilde water een tweede leven, voor toepassingen die geen volledig zuiver water vereisen. Jouw ochtenddouche levert al genoeg water op om de hele dag het toilet door te spoelen, en het water waar jij alleen je handen mee gewassen hebt kan prima nog gebruikt worden om ook je kleren te wassen. Door water dubbel te gebruiken, halveer je je watergebruik zonder in te leveren op gemak en comfort.

Waarom is dat belangrijk? De beschikbaarheid van drinkwater staat in Nederland onder druk. Dat komt door bevolkingsgroei, klimaatverandering en vervuiling. Het gaat dus niet alleen om een besparing op je waterrekening, maar ook om genoeg schoon drinkwater voor de toekomst.

Grijs water

Hoe werkt een grijswatersysteem?

Een grijswatersysteem is eigenlijk een kleine waterzuivering in je huis. De werking ziet er in grote lijnen zo uit:

  • Opvangen: gescheiden afvoerleidingen brengen het water uit douche, bad en wastafel naar het systeem.
  • Voorfilteren: een mechanisch filter haalt haren, zeepresten en vuildeeltjes uit het water.
  • Zuiveren: bacteriën of een helofytenfilter (een filter met waterplanten) breken het organische materiaal af. Sommige systemen doden daarna met UV-licht de overgebleven bacteriën. Geavanceerdere systemen gebruiken ook een membraanfilter.
  • Opslaan: het gezuiverde water gaat naar een aparte tank.
  • Hergebruiken: een pomp stuurt het water via een eigen leidingcircuit naar je toilet, wasmachine of buitenkraan.
  • Aanvullen: raakt de tank leeg, dan schakelt het systeem automatisch over op drinkwater. Dat bijvullen mag alleen via een atmosferische onderbreking, een open luchtspleet die voorkomt dat grijs water in de drinkwaterleiding komt.

Je merkt als bewoner weinig van het systeem. Je doucht en spoelt door zoals je gewend bent. Twijfel je welk type systeem bij jouw woning past? Een ervaren loodgieter of installateur bekijkt samen met jou de mogelijkheden.

Ontvang prijsopgaven van de beste loodgieters in jouw buurt
zoeken

Waarvoor mag je grijs water gebruiken?

Nederland stelt duidelijke grenzen aan het gebruik van huishoudwater. Voor een grijswatersysteem in één woning gelden deze regels:

  • Binnen één individuele woning mag je huishoudwater gebruiken voor toiletspoeling, de wasmachine en het besproeien van de tuin. Grijs water is daar een toegestane bron.
  • Grijs water mag nooit in contact komen met drinkwater en is niet bedoeld om mee te douchen of te koken.
  • Leidingen voor drinkwater en huishoudwater moeten apart en herkenbaar zijn.
  • De installatie moet voldoen aan NEN 1006, de Nederlandse norm voor drinkwaterinstallaties in gebouwen.

Voor appartementencomplexen met een gezamenlijk systeem liggen de regels strenger. In een collectief leidingnet is grijs water geen toegestane bron voor huishoudwater. Voor grotere complexen met een collectief watersysteem is toestemming van de inspectie ILT nodig. Een grijswatersysteem is dus vooral iets voor een eigen woning.

Hergebruik water

Regenwatersysteem

De begrippen worden soms door elkaar gehaald, maar een regenwatersysteem is iets anders dan een grijswatersysteem. Zoals de naam suggereert, vangt een regenwatersysteem het regenwater op uit je dakgoot en regenpijp. Ook dit water kan je zuiveren en gebruiken voor dezelfde toepassingen als een grijswatersysteem: toilet, wasmachine en tuin.

Regenwatersysteem of grijswatersysteem?

KenmerkGrijswatersysteemRegenwatersysteem
BronDouche, bad, wastafel en wasmachineRegenwater van het dak
BeschikbaarheidElke dag, ook bij droogteAfhankelijk van neerslag
OpslagCompacte tank in huisGrotere tank, vaak 3.000 – 5.000 liter, meestal ondergronds
ZuiveringIntensief: filters, bacteriën, soms UV of membraanEenvoudiger: vooral filters tegen blad en zand
Toepassing in een eigen woningToilet, wasmachine en tuinToilet, wasmachine en tuin
Toepassing in een gezamenlijk systeemNiet toegestaanAlleen toiletspoeling

Grijswatersysteem en regenwatersysteem combineren

Wil je het maximale uit beide bronnen halen? Kies dan voor een combinatie. Raakt de tank met gezuiverd grijs water leeg, dan vult het systeem eerst aan vanuit de regenwatertank. Pas als die ook leeg is, schakelt het over op drinkwater. Zo vangt de regenwatertank de pieken op en zorgt grijs water voor een vaste basis. Twijfel je welke oplossing bij jouw woning en dak past? Een installateur rekent voor jou uit welk systeem of welke combinatie het meeste oplevert.

Tip! Bekijk de Top 10 loodgieters bij jou in de buurt
zoeken

Wat kost een grijswatersysteem?

De prijs van een grijswatersysteem hangt vooral af van hoeveel water het systeem verwerkt. Een eenvoudig systeem vangt bijvoorbeeld alleen het douchewater op en gebruikt dat voor het toilet. Zo'n systeem kost gemiddeld € 2.000,- tot € 5.000,- inclusief aanschaf en installatie. Een volledig systeem verwerkt al het grijze water uit badkamer en wasmachine, en levert water aan toilet, wasmachine en tuin. Dat kost al snel tussen de € 3.500,- en € 7.000,- inclusief installatie. Koop je het systeem zelf, bijvoorbeeld online, en laat je het daarna aansluiten? Dan betaal je voor de installatie meestal nog tussen € 1.500,- en € 3.000,- bovenop de aanschafprijs.

Een regenwatersysteem zit in een vergelijkbare prijsklasse. Een huishoudelijk regenwatersysteem voor toilet en wasmachine kost inclusief leidingen en beveiligingen meestal tussen € 3.000,- en € 6.000,-. Gebruik je regenwater alleen in de tuin, dan ben je al klaar vanaf ongeveer € 500,-. Het graafwerk voor een ondergrondse tank maakt een regenwatersysteem in huis vaak duurder dan je vooraf verwacht.

In deze tabel zie je de prijsindicaties op een rij:

SysteemPrijsindicatie
Eenvoudig grijswatersysteem€ 2.000,- tot € 5.000,-
Volledig grijswatersysteem€ 3.500,- tot € 7.000,-
Installatie grijswatersysteem (excl. materialen)€ 1.500,- tot € 3.000,-
Regenwatersysteem voor huishoudwater€ 3.000,- tot € 6.000,-
Regenwatersysteem (alleen tuin)Vanaf € 500,-

In een nieuwbouwwoning leg je de leidingen direct gescheiden aan, wat de kosten beperkt. In een bestaande woning is het aanpassen van het leidingwerk ingewikkelder en duurder. Vraag daarom altijd meerdere offertes aan, zodat je prijzen en systemen goed vergelijkt.

Ontvang prijsopgaven van de beste loodgieters in jouw buurt
zoeken
Regenwatersysteem

Terugverdientijd van een grijswatersysteem

Een grijswatersysteem levert vooral besparing op drinkwater op. Wat dat in euro's betekent, hangt af van je waterprijs. Bij Vitens betaal je in 2026 bijvoorbeeld € 1,34 per 1.000 liter drinkwater, plus € 0,477 belasting op leidingwater. Samen is dat ongeveer € 1,82 per 1.000 liter.

Een rekenvoorbeeld maakt de besparing concreet. Stel: je woont met drie personen en koppelt je toilet en wasmachine aan het systeem.

  • Toiletspoeling: 30 liter per persoon per dag.
  • Wasmachine: ongeveer dertien liter per persoon per dag.
  • Samen met drie personen: 129 liter per dag, ofwel ongeveer 47.000 liter per jaar.
  • Besparing: 47 × € 1,82 = ongeveer € 85,- per jaar.

Bij een systeem van € 4.000,- duurt het dus bijna 50 jaar voordat je de investering terugverdient. Stroom voor de pomp en onderhoud komen daar nog bij. Het kabinet wil de belasting op drinkwater per 1 januari 2027 met € 0,10 per 1.000 liter verhogen, maar dat verandert de som nauwelijks. Een grijswatersysteem kies je in een gewone woning daarom vooral om duurzame redenen, niet om geld te verdienen.

Voordelen en nadelen van een grijswatersysteem

Voordelen en nadelen van een grijswatersysteem

Een grijswatersysteem heeft duidelijke plus- en minpunten. Dit zijn de belangrijkste voordelen:

  • Minder drinkwater: met toilet en wasmachine op grijs water bespaar je ruim een derde van je drinkwater.
  • Elke dag beschikbaar: grijs water hangt niet af van regen.
  • Minder afvalwater: er gaat minder afvalwater naar het riool, wat de waterzuivering ontlast.
  • Geen extra moeite: je gewoontes in huis veranderen niet.

Daar staan ook nadelen tegenover:

  • Hoge aanschafprijs en een lange terugverdientijd.
  • Ruimte: het systeem heeft een plek nodig voor tanks en techniek. Waterexpert Johan Bel verwacht daarom dat weinig Nederlandse woningen grijs water gaan hergebruiken.
  • Onderhoud: voor de meeste systemen volstaat twee keer per jaar een filtercontrole.
  • Stroomverbruik: de pomp en eventuele UV-lamp gebruiken elektriciteit.
  • Bestaande bouw: gescheiden afvoerleidingen aanleggen vraagt vaak breekwerk.
  • Beperkt gebruik: je mag het water alleen voor toilet, wasmachine en tuin gebruiken.

De nadelen wegen minder zwaar bij nieuwbouw of een grote verbouwing. Dan leg je de leidingen toch al opnieuw aan.

Grijswatersysteem installeren

Grijswatersysteem kopen en installeren

Wil je een grijswatersysteem kopen en laten installeren? Houd dan rekening met deze punten:

  • Vergunning: in de meeste gevallen heb je geen aparte bouwvergunning nodig. Wel gelden wettelijke eisen voor een hygiënische installatie en de scheiding tussen drinkwater en grijs water.
  • Installateur: een gecertificeerde installateur plaatst standaard een terugstroombeveiliging. Die voorkomt dat grijs water terugstroomt naar je drinkwaterleiding.
  • Duur: voor een particuliere woning duurt de installatie gemiddeld één tot twee dagen.
  • Moment: kies bij voorkeur voor nieuwbouw of een grote renovatie van je badkamer.
  • Subsidie: ondernemers maken gebruik van de MIA en Vamil, fiscale regelingen voor milieu-investeringen. Particulieren informeren bij hun gemeente of waterschap naar lokale subsidies voor waterbesparende installaties.

Een goede voorbereiding voorkomt dure verrassingen. Laat een loodgieter of installateur vooraf beoordelen of je leidingwerk en beschikbare ruimte geschikt zijn.

Kun je een grijswatersysteem zelf maken?

Een eenvoudige vorm van grijs water hergebruiken lukt iedereen. Vang douchewater of het laatste spoelwater van de wasmachine op in een emmer. Gebruik het om het toilet door te spoelen, de kliko schoon te maken of badkamervloeren te dweilen. Giet het water direct in de toiletpot. Zo spoel je het toilet door met vuil water in plaats van drinkwater.

Een compleet grijswatersysteem zelf aanleggen is een ander verhaal. Een eenvoudig bovengronds systeem installeer je soms zelf, maar voor de meeste woningen is een gecertificeerde installateur verplicht. Een fout in de scheiding tussen de leidingen brengt je drinkwater in gevaar. Laat het aansluiten van het systeem op je waterleiding daarom altijd over aan een vakspecialist.

Tip! Bekijk de Top 10 loodgieters bij jou in de buurt
zoeken
Grijs water hergebruiken

Veelgestelde vragen over grijswatersystemen

Hieronder beantwoorden we een aantal veelgestelde vragen over waterhergebruik, om jouw laatste twijfels weg te nemen. Staat je vraag er niet tussen? Neem contact op met een loodgieter uit onze top 10 voor een informatief gesprek.

Mag je douchen met gezuiverd grijs water?

Nee. Hergebruik van grijs water als drinkwater of douchewater is in Nederland niet toegestaan. Je gebruikt het alleen voor toilet, wasmachine en tuin.

Wat is een GEP-grijswatersysteem?

GEP is een leverancier van grijswatersystemen. De systemen van GEP zuiveren het water met meerdere soorten filters, zodat het geschikt is voor alle toepassingen waarvoor geen drinkwater nodig is. In het Experience Center van GEP bekijk je werkende systemen in demo-opstellingen.

Hoeveel water bespaar je met een grijswatersysteem?

Dat hangt af van wat je aansluit. Gebruik je gezuiverd grijs water alleen voor het toilet, dan bespaar je tot 30% drinkwater. Koppel je ook de wasmachine, dan loopt de besparing op tot ruim een derde.

Wordt een grijswatersysteem verplicht?

Nee, voorlopig niet. Het kabinet vond het in 2023 te vroeg om een verplicht grijswatersysteem op te nemen in de bouwregels.

Ontvang prijsopgaven van de beste loodgieters in jouw buurt
zoeken

Is een grijswatersysteem iets voor jou?

Een grijswatersysteem hergebruikt het water uit je douche en wastafel voor je toilet, wasmachine en tuin. Je bespaart daarmee zo'n 30% tot 50% van je drinkwater. Financieel verdien je het in een gemiddelde woning niet snel terug, maar voor je waterverbruik maakt het een groot verschil.

Wil je weten wat een grijswatersysteem in jouw woning kost? Vraag via Trustoo gratis offertes aan van loodgieters bij jou in de buurt.

Loodgieters in populaire plaatsen