Oplichters zitten niet alleen achter een scherm: kwart Nederlanders vreest malafide vakman aan de voordeur

Amsterdam - "Denk drie tellen na voor je betaalt," waarschuwt de overheid deze week in haar nieuwe anti-oplichtingscampagne. Nergens is dit advies zo cruciaal als bij het inhuren van een vakman, waar een foute keuze niet gaat om een paar tientjes, maar om duizenden euro's. Uit onderzoek van platform Trustoo onder ruim duizend Nederlanders blijkt dat de helft van de Nederlanders (50%) het dan ook ontzettend lastig vindt om online te beoordelen of een lokale dienstverlener wel echt te vertrouwen is. Vooral vooraf betalen (57%) en de echtheid van online reviews (55%) roepen twijfel op.

Twijfel over reviews, prijzen en aanbetalingen

Wie online een schilder, loodgieter of aannemer zoekt, heeft regelmatig moeite met het inschatten van de betrouwbaarheid van de dienstverleners. Het grootste struikelblok is vooraf betalen: 57% vindt het lastig om in te schatten of een aanbetaling bij een dienstverlener veilig is.

“Een aanbetaling is niet per se verdacht,” zegt Pieter Westerhuis, medeoprichter van Trustoo. “Maar betaal nooit meer dan de helft vooraf, of spreek af dat je vooraf het materiaal betaalt en de gewerkte uren achteraf. Maak over naar een zakelijke rekening op naam van het bedrijf. Ook is het verstandig om eerst in het echt af te spreken voor er een grote aanbetaling gedaan wordt.”

Ook online reviews worden met argwaan bekeken. Ruim de helft (55%) weet niet goed of de reviews van een lokale dienstverlener echt zijn. “Kijk niet alleen naar het aantal sterren, maar naar wat er in een review staat,” aldus Westerhuis. “Een echte review vertelt iets over het werk zelf. Kijk ook hoe er op andere plekken over een bedrijf wordt gesproken, bijvoorbeeld door de bedrijfsnaam te googelen.”

Daarnaast vindt 49% het moeilijk om te beoordelen of een prijs of offerte eerlijk is. “Vraag altijd meerdere offertes op,” adviseert Westerhuis. “Dan zie je snel wat een reële prijs is. Check ook of de offerte op naam van het juiste bedrijf staat en specifiek beschrijft wat er gaat gebeuren. Is iets onduidelijk, vraag dan door, en onderteken nooit iets wanneer je het gevoel hebt onder druk te staan.”

online vast te stellen of een dienstverlener überhaupt bestaat. Een nette website of een profiel op sociale media zegt niet alles. Westerhuis raadt aan om altijd de inschrijving bij de Kamer van Koophandel te checken en te kijken of bedrijfsnaam, adres en KvK-nummer overeenkomen met wat je online ziet. En wanneer een bedrijf nog niet langer dan 1 tot 2 jaar bestaat, let dan extra goed op.

Oplichting komt dichterbij dan gedacht

De angst voor oplichting is niet uit de lucht gegrepen. Een op de vijf Nederlanders (20%) kent iemand in de eigen omgeving die wel eens is opgelicht door een lokale dienstverlener. Een op de tien (10%) is het zelf overkomen. Daarnaast heeft 15% weleens een vervelende ervaring gehad met een lokale dienstverlener.

“Als je je huis laat verbouwen of een lekkage laat verhelpen, geef je iemand letterlijk de sleutel van je huis,” zegt Westerhuis. “Dan wil je zeker weten dat je met een betrouwbaar bedrijf te maken hebt. Daar zijn we bij Trustoo elke dag mee bezig. We controleren vakmensen voordat ze op ons platform komen en hebben die controles dit jaar verder aangescherpt. Daarnaast helpen reviews van eerdere klanten en het vergelijken van offertes om een goede keuze te maken.”

Jongeren kennen vaker slachtoffers, ouderen twijfelen meer

Opvallend zijn de verschillen tussen jong en oud. Jongeren hebben vaker te maken met oplichting in hun omgeving. Bijna een op de drie 18- tot 34-jarigen (31%) kent iemand in de eigen omgeving die is opgelicht door een lokale dienstverlener, tegenover een op de zes 55-plussers (16%). Jongeren zijn ook vaker bang om online opgelicht te worden: 31% tegenover 24% van de 55-plussers.

Ouderen vinden het juist lastiger om een dienstverlener online op waarde te schatten. Zo twijfelt 43% van de 55-plussers of een dienstverlener die ze online vinden wel echt bestaat. Dat is twee keer zo vaak als jongeren (21%). Ook bij online reviews is het verschil groot: 58% van de 55-plussers vindt het lastig om te beoordelen of reviews echt zijn, tegenover 44% van de jongeren. En waar 53% van de jongeren twijfelt over vooraf betalen, is dat bij 55-plussers 61%.

“Jongeren regelen bijna alles online en kennen daardoor vaker iemand die met oplichting te maken kreeg,” zegt Westerhuis. “Ouderen zijn voorzichtiger, maar vinden het lastiger om in te schatten wie ze kunnen vertrouwen. Het goede nieuws is dat je juist online veel kunt checken voordat je iemand inhuurt. Reviews, een KvK-inschrijving en meerdere offertes geven samen een goed beeld. Plan daarnaast altijd een gesprek of kennismaking in voordat je met iemand in zee gaat. En let op de communicatie: reageert iemand duidelijk en krijg je antwoord op je vragen? Wie vaag blijft of je onder druk zet, is meestal niet de juiste keuze.”

Over het onderzoek

Trustoo ondervroeg, in samenwerking met marktonderzoeksbureau Multiscope, 1.006 Nederlanders over hun ervaringen met het online vinden van lokale dienstverleners en oplichting, in de periode van 16 september 2026 tot en met 28 september 2026. De resultaten zijn uitgesplitst naar drie leeftijdsgroepen: 18 tot 34 jaar, 35 tot 54 jaar en 55 jaar of ouder. Respondenten gaven per stelling aan in hoeverre ze het ermee eens waren. De genoemde percentages zijn de optelsom van de antwoorden “mee eens” en “helemaal mee eens”. Alle percentages zijn afgerond en indicatief. Pieter Westerhuis duidt de resultaten vanuit zijn rol als mede-oprichter van Trustoo.

Vraag 1: Geef aan in hoeverre je het eens bent met de volgende stellingen:

Vraag 2: Ik vind het lastig om online te beoordelen of …